کشف روش جدید تقسیم سلولی شکل سلول تعیینکننده سرنوشت سلولهای دختر است, دانشمندان نوعی تقسیم سلولی را آشکار کردهاند که در آن سلولها بدون گرد شدن، از اطلاعات رمزگذاریشده در شکل فیزیکی خود برای هدایت مسیر تبدیلشدن سلولهای حاصل استفاده میکنند. این ش میتواند مبنای راهکارهای نوین در مهندسی بافت و درک عمیقتر مکانیزمهای گسترش سرطان قرار گیرد.

تقسیم متقارن و نامتقارن دیدگاه کلاسیک و یافتی نو تا پیش از این، باور بر این بود که اکثریت سلولهای بدن هنگام آمادهشدن برای تقسیم، به حالت گرد در میآیند. این گردش به توزیع برابر محتوای درونی بین دو سلول دختر کمک میکند و نتایج تقسیم متقارن به وجود میآورد. تنها استثنای شناختهشده، سلولهای بنیادی بودند که از طریق تقسیم نامتقارن، دو سلول متفاوت تولید میکردند.

اما محققان از دانشگاه منچستر بریتانیا، با مشاهده سلولهای اندوتلیال (سلولهای لایه داخلی رگهای خونی) در جنینهای گورخرماهی، متوجه شدند که سلولهای غیربنیادی نیز در حین مهاجرت برای شکلدهی به شاخههای تازه رگهای خونی، بدون گرد شدن، تقسیم نامتقارن انجام میدهند و دو نوع سلول متفاوت ایجاد میکنند.

شکل سلول، پیشبینیکننده نوع تقسیم آزمایشهای دنبالهدار بر روی سلولهای اندوتلیال انسانی در محیط آزمایشگاهی نشان داد که مورفولوژی سلول پیش از تقسیم، میتواند میزان تقارن در تقسیم را پیشبینی کند.

این یافته نشان میدهد که سلولها بر اساس شکلگیری ناشی از همجواری با همسایههای خود، نحوه تقسیم را تنظیم میکنند. حفظ حافظه سلولی و پاسخدهی پویا شین هربرت، رهبر تیم تحقیق، توضیح میدهد که تقسیم مبتنی بر شکل به سلولها اجازه میدهد اطلاعات مربوط به ساختار و حرکت خود را — برخلاف حالت گرد شدن — حفظ کنند. سلولها میتوانند همزمان مهاجرت کنند، تقسیم شوند و انواع مختلف سلول را تولید کنند.

این قابلیت پاسخدهی سریع به نیازهای متغیر در فرآیند رشد، مانند تامین رگهای خونی یا اعصاب برای بافتهای در حال گسترش، را فراهم میآورد. کاربردها در مهندسی بافت و تحقیقات سرطان هالی لاوگروو، از اعضای تیم پژوهش، تأکید میکند که برای دستیابی به رگهای خونی عملکردی در بافتهای مصنوعی، فراهم آوردن محیطی دقیق و اختصاصی برای کنترل شکل سلولی ضروری است.

اق میافتد، این یافتهها میتوانند دیدگاههای تازهای در مورد مکانیزمهای انتقال تومور فراهم آورند.

منظر نظر کارشناس مستقل باز باوم، محقق در آزمایشگاه زیستشناسی مولکولی MRC در کمبریج، این کشف را مثلی هوشمندانه از نحوه تنظیم سازوکارهای زیستولوژیک برای انجام همزمان ماموریتهای گوناگون در بافتهای در حال رشد توصیف میکند و حفظ اطلاعات حیاتی در حین گسترش شبکه سلولی را نکته کلیدی آن میداند. نتایج این مطالعه در مجله معتبر منتشر شده است.